![](https://aptekarze.org.pl/wp-content/uploads/2024/06/illusion-1734010_1280.jpg)
Iluzoryczność totalna, czyli franczyza sieci Gemini według Rejestru Aptek – z serii „z czym do arbitrażu?”, cz. 3
Właściciel sieci Gemini zapowiada zaskarżenie Polski do arbitrażu – żąda wycofania ustaw adA i AdA 2.0 albo wysokich odszkodowań.
W ostatnich, głośnych wyrokach Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że farmaceuci prowadzący apteki w ramach franczyzy sieci (w środowisku nazywani nieładnie „słupami”) są kontrolowani przez sieć, a cały proces wiązania ich umowami był nakierowany na omijanie prawa.
W ocenie sądu, o zależności farmaceutów od sieci świadczy szereg faktów, m.in. charakter umów (farmaceuci praktycznie są pozbawieni wpływu na formalnie własne apteki), ale również fakt, że owi farmaceuci, mimo iż formalnie nabyli po 4 apteki, w rzeczywistości są etatowymi kierownikami zupełnie innych aptek tej sieci.
Mając na uwadze w/w wyroki, postanowiliśmy sprawdzić, gdzie faktycznie pracują oficjalni właściciele aptek formalnie niezależnych, występujących w Rejestrze Aptek pod szyldem sieci Gemini.
Analizowaliśmy powszechnie dostępny rejestr aptek, social media oraz informacje naszych Członków. Dane wynikające z analizy udostępniamy w załączeniu [POBIERZ].
Wyniki nas nie dziwią, ale pewnie zdziwią Państwa.
Właściciele aptek franczyzowych co do zasady nie pracują we własnych aptekach.
Spośród 89 farmaceutów, wspólników spółek prowadzących apteki franczyzowe tej sieci:
- 52 pełni funkcję kierownika w zupełnie innych aptekach Gemini, odległych często setki kilometrów od aptek oficjalnie własnych,
- 14 pełni funkcję mgr farm. w zupełnie innych aptekach Gemini, odległych często setki kilometrów od aptek oficjalnie własnych,
- 8 oficjalnych właścicieli aptek franczyzowych tej sieci pracuje bezpośrednio w centrali spółki Gemini Polska.
– Iluzoryczność totalna! – ocenia mgr farm. Marcin Wiśniewski, prezes ZAPPA. – I ciekawy obraz bezczelności zagranicznej korporacji w Polsce, a z drugiej strony bezczynności polskiego państwa. Bo nie wierzę, że ktokolwiek może uwierzyć w tę bajkę. Mamy 90 farmaceutów, pracowników sieci Gemini, którzy po wejściu ustawy AdA, zakazującej Gemini dalszego rozwoju, bez zdolności kredytowej, ani własnego wkładu, pożyczyli od Gemini po parę milionów zł i nabyli po kilka aptek, i to setki kilometrów od swego miejsca zamieszkania. Wszystkie te apteki działają pod szyldem Gemini i na podstawie umów (zdaniem sądu naruszających prawo), są prowadzone przez sieć. Formalni właściciele jednak nie pracują w swoich nowych aptekach, tylko nadal na dotychczasowych stanowiskach w aptekach sieci. W dodatku cała franczyza przynosi gigantyczne straty, zadłużenie rzeczonych formalnych właścicieli względem Gemini rośnie (kilka milionów zł, to standard). Sąd ocenia działanie właściciela sieci jako nakierowane na omijanie prawa, co z automatu powinno uruchomić kontrole pozostałych spółek franczyzy. Ale ta nie następuje. Co gorsze, kilka aptek tej franczyzy działa bez ważnego zezwolenia, ale zdaje się to być wręcz chronione przez urzędników, którzy znów nie reagują, mimo że sprawę znają i wiedzą, że to przestępstwo. W ocenie naszych prawników, inspekcja świadomie nie dopełnia swych obowiązków na tym obszarze.
ZAPPA przypomina, że właściciel sieci Gemini zapowiedział wszczęcie arbitrażu międzynarodowego przeciwko Polsce, jeśli rząd nie zniesie ustaw AdA i AdA2.0.
W kontekście tej zapowiedzi przypominamy, że:
1. Model AdA jest standardem w krajach UE, był zalecany Polsce przez KE oraz uzasadniony w szerokim orzecznictwie TSUE, jako korzystny dla bezpieczeństwa i zdrowia publicznego. Model ten został wprowadzony w Polsce celem ochrony polskiego rynku aptecznego, profesjonalizacji sektora i zwiększenia jego udziału w systemie ochrony zdrowia.
2. Sąd ocenił, że sieć narusza prawo: „(…) Istnienie tego rodzaju postanowienia umownego daje podstawy do przyjęcia, że cały proces związania spółki […] umowami był nakierowany na obejście antykoncentracyjnych przepisów ustawy Prawo farmaceutyczne, co zostało poza zakresem badania GIF”. (V SA/Wa 1456/23).
Tymczasem, z bogatego orzecznictwa polskich sądów wynika, że podmiot naruszający prawo nie daje rękojmi prowadzenia apteki.
3. Sąd (w tym także NSA) ocenił zaledwie kilka przypadków, ale z bardzo dużym prawdopodobieństwem, graniczącym z pewnością stwierdzić można, że w oparciu o ten sam modus operandi działa w Polsce 160 aptek, które po w/w wyrokach powinny być z automatu zweryfikowane przez inspekcję farmaceutyczną, ale też inne służby.
4. ZAPPA jest uczestnikiem kilku postępowań dotyczących otwarcia nowych aptek tej tzw. franczyzy.
5. 160 aptek franczyzowych Gemini, przy obrocie w sumie 2,3 mld zł nie wykazało dochodu, natomiast straty z roku na rok rosną. W normalnej rzeczywistości rynkowej sytuacja taka jest niemożliwa – apteki niedochodowe upadają.
6. Skutkiem wyroków WSA, zgodnie z art.152 par.1 ppsa, kilka aptek, które oceniał sąd, powinno zostać unieruchomionych, ponieważ nie posiadają ważnego zezwolenia. Prowadzenie apteki bez ważnego zezwolenia zagrożone jest karą pozbawienia wolności do lat 5. Z wyjątkiem jednej, unieruchomionej przez WIF we Wrocławiu, pozostałe apteki działają bez reakcji WIF.
7. W wyniku bezczynności inspekcji farmaceutycznej, mimo jasnego i oczywistego prawa, następuje wymiana aptek działających profesjonalnie i uczciwie (upadają pod presją obchodzącej prawo sieci), na apteki prowadzone przez firmę skłonną do obchodzenia prawa, celem realizacji swoich planów biznesowych. To oczywiste zagrożenie dla zdrowia publicznego.
Mamy nadzieję, że nasza analiza i wnioski zainteresują decydentów. Mamy też nadzieję, że ta analiza dostarczy informacji Rzecznikom Odpowiedzialności Zawodowej.
POBIERZ dane wynikające z naszej analizy [plik PDF]
Informacja RODO dla osób wymienionych w załączonym materiale:
Zgodnie z art. 14 ust. 1 i 2 rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) 2016/679 z 27.04.2016 r. w sprawie ochrony osób fizycznych w związku z przetwarzaniem danych osobowych i w sprawie swobodnego przepływu takich danych oraz uchylenia dyrektywy 95/46/WE (Dz.Urz. UE L z 2016 r. nr 119, s. 1 ze zm.) informuję, że:
1. Administratorem Pani/Pana danych osobowych jest Związek Aptekarzy – Pracodawców Polskich Aptek z siedzibą w Warszawie przy ul. ppłk Macieja Kalenkiewicza „Kotwicza” 16 lok. 14 (01-711 Warszawa) wpisany do Rejestru Stowarzyszeń, Innych Organizacji Społecznych I Zawodowych, Fundacji Oraz Samodzielnych Publicznych Zakładów Opieki Zdrowotnej przez Sąd Rejonowy dla m. st. Warszawy w Warszawie, XII Wydział Gospodarczy Krajowego Rejestru Sądowego pod nr KRS: 0000718000.
2. Z administratorem danych można się skontaktować poprzez adres mailowy kontakt@aptekarze.org.pl lub pisemnie na adres siedziby administratora.
3. Z inspektorem ochrony danych można się kontaktować we wszystkich sprawach dotyczących przetwarzania danych osobowych, w szczególności w zakresie korzystania z praw związanych z ich przetwarzaniem poprzez adres mailowy kontakt@aptekarze.org.pl lub pisemnie na adres siedziby administratora.
4. Celem i podstawą prawną przetwarzania Pani/Pana danych jest zestawienie publicznie prezentowanych danych w Rejestrze Aptek z publicznie prezentowanymi danymi prezentowanymi w LinkedIn.
5. Pani/Pana dane zostały uzyskane przez Administratora z publicznie dostępnych rejestrów tj.: z Rejestru Aptek oraz danych ujawnionych i prezentowanych publicznie przez portal LinkedIn.
6. W ramach przekazania Administrator otrzymał następujące kategorie Pani/Pana danych: imię, nazwisko, miejsce pracy.
7. Pani/Pana dane będą przechowywane przez okres 1 roku.
8. Przysługuje Panu/Pani prawo żądania dostępu do Pana/ Pani danych osobowych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, a także prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania oraz prawo do żądania przenoszenia danych.
9. Przysługuje Pani/Panu również prawo wniesienia skargi do organu nadzorczego zajmującego się ochroną danych osobowych w państwie członkowskim Pani/Pana1 zwykłego pobytu, miejsca pracy lub miejsca popełnienia domniemanego naruszenia.